Türkiye Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Kahire ziyareti, Mısır ile stratejik iş birliğinde yeni bir dönemi işaret ediyor. Bölgesel istikrar, Filistin davası ve 15 milyar dolarlık ticaret hacmi hedefi, ikili ilişkilerin geleceğine ışık tutuyor.
Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Mısır ile ilişkilerde yeni bir sayfa açmak üzere Kahire’ye gerçekleştirdiği ziyarette, mevkidaşı Abdulfettah es-Sisi ile bir araya geldi. Türkiye-Mısır Yüksek Düzeyli Stratejik İş Birliği Konseyi’nin ikinci durağı olan bu buluşma, bölgesel dinamikler ve ikili ilişkiler açısından kritik öneme sahipti. Erdoğan, Kahire’nin sıcak atmosferinden ve şahsına gösterilen misafirperverlikten duyduğu memnuniyeti dile getirerek, Sisi’ye ve Mısır halkına teşekkürlerini sundu.
İki ülke arasındaki ilişkilerin köklerinin ne kadar derinlere uzandığını vurgulayan Erdoğan, bu bin yıllık ortak mazinin sadece halkların refahı için değil, Filistin başta olmak üzere tüm bölgenin istikrarı adına da bir kaldıraç görevi görebileceğine işaret etti. “Sayın Sisi ile belirlediğimiz bu ortak vizyon sayesinde ilişkilerimizin her alanda daha ileri taşındığını memnuniyetle müşahede ediyoruz” sözleriyle, ivme kazanan iş birliğinin altını çizdi.
Yüksek Düzeyli Stratejik İş Birliği Konseyi’nin ilk toplantısından bu yana geçen yaklaşık 16 aylık süreçte yaşanan yoğun diplomatik devinim dikkat çekiciydi. Erdoğan, bu dönemde Mısır’ı iki kez ziyaret ettiğini, Dışişleri Bakanlarının ise yedi defa bir araya geldiğini belirtti. Diğer bakan ve üst düzey yetkililerin ziyaretleriyle birlikte karşılıklı temas sayısının 50’ye yaklaştığı ifade edildi. Bugün kabul edilen ortak bildiri ve çeşitli belgelerle, ikili ilişkilerin hukuki zemininin daha da pekiştirildiği aktarıldı.
Ekonomik alandaki ilerlemeler, ziyaretin en çarpıcı başlıklarından biriydi. Erdoğan, Mısır’ın Türkiye’nin Afrika’daki en büyük ticaret ortağı olma unvanını koruduğunu gururla belirtti. Son üç yıldır 8 ila 9 milyar dolar bandında seyreden ticaret hacminin, yakın gelecekte 15 milyar dolara çıkarılması belirlenen önemli bir hedef. Türk firmalarının Mısır’daki yatırımlarının 4 milyar dolara yaklaşması da, iki ülke arasındaki ticari güvenin ve potansiyelin bir göstergesi olarak değerlendirildi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, iş insanlarıyla bir araya gelinecek iş forumunda, karşılıklı yatırım ve iş birliği imkanlarının masaya yatırılacağını duyurdu. Özellikle enerji ve ulaştırma gibi stratejik sektörlerde ortak projeler geliştirme arayışı, geleceğe dönük umut verici sinyaller taşıyor.
Güçlenen ilişkilerin turizme de olumlu yansıdığı gözlemlendi. Geçtiğimiz yıl 500 binden fazla turistin karşılıklı olarak ülkeleri ziyaret etmesi, bu potansiyelin ne kadar büyük olduğunu gösteriyor. Erdoğan, bu sayının önümüzdeki dönemde iki katına çıkarılması temennisini dile getirdi. Mısır halkının Türk kültürüne ve diline gösterdiği yoğun ilgiye dikkat çeken Cumhurbaşkanı, Yunus Emre Enstitüsü’nün İskenderiye şubesinin, TİKA ve TRT gibi kurumların ülke temsilciliklerinin yeniden açılmasının bu kültürel bağları daha da güçlendireceğine inandıklarını ifade etti.
Doğu Akdeniz’in en uzun kıyı şeridine sahip iki komşu ülke olarak, ikili deniz ticareti, taşımacılığı, seyrüsefer serbestisi ve deniz güvenliği alanlarında iş birliğini artırma arzusu da vurgulandı. Atılacak ortak adımların, hem bölgesel barışa hem de iki ülkenin ekonomik ve stratejik çıkarlarına ciddi katkılar sağlayacağı belirtildi.
Görüşmelerin en hassas ve öncelikli maddelerinden biri, hiç şüphesiz Filistin davası ve Gazze’deki insani krizdi. Ateşkesin tesis edilmiş olmasına rağmen, Gazze’deki dramın halen devam ettiğini dile getiren Erdoğan, 11 Ekim’den bu yana 500’ün üzerinde Gazzeli’nin İsrail saldırılarında hayatını kaybettiğini hatırlattı. Geçtiğimiz hafta aralarında çocukların da olduğu 30 kişinin şehit düşmesi, Şarm el-Şeyh deklarasyonunu sabote etmeyi amaçlayan bu saldırı ve ihlallerin kabul edilemez olduğunu gösteriyor. Türkiye ve Mısır, Gazze’de barışı mümkün kılacak girişimlerde birlikte çalışmaya kararlı olduklarını yineledi. İsrail saldırılarıyla tahrip edilen Gazze’nin yeniden imarı için de ortak katkı sağlanacağının altı çizildi. Erdoğan, Gazze’ye ulaştırılan insani yardımlardaki iş birliği için Mısır makamlarına teşekkürlerini iletti.
Libya’da kalıcı istikrarın tesisi ve ülke bütünlüğünün korunması, iki ülke için ortak bir hedef olmaya devam ediyor. Libyalıların önderliğinde yürütülecek süreçlerin desteklenmesi konusunda tam bir fikir birliği mevcut. Sudan’da ise öncelikle ateşkesin sağlanması ve ardından sürdürülebilir bir barışın tesisi temennisi dile getirildi.
Afrika Boynuzu’ndaki gelişmeler de gündemdeydi. Somali’nin egemenliğini ve toprak bütünlüğünü hedef alan Etiyopya’nın Somaliland’i tanıma kararı, Türkiye tarafından kabul edilemez bulundu. Somali Federal Cumhuriyeti ve Somaliland bölgesinin geleceğine yönelik adımların tüm Somalililerin iradesini yansıtacak şekilde atılması gerektiği vurgulandı.
Toprak bütünlüğü korunmuş, siyasi birliği sağlanmış bir Suriye’nin tüm bölge için en büyük kazanç olacağının altını çizen Erdoğan, Türkiye’nin Suriye’deki büyük dönüşümün destekçisi olduğunu ve bu desteği sürdürmekte kararlı olduğunu belirtti. Mısır’ın Suriye’nin birliğinin muhafazasına yönelik açıklamaları isabetli bulundu ve desteklendi.
Komşu İran ile ilgili olarak ise, özellikle dış müdahalelerin tüm bölge için önemli riskler teşkil edeceği kanaati paylaşıldı. İran’la nükleer dosya dahil tüm meselelerin diplomatik yollarla çözülmesi, en isabetli yöntem olarak öne çıkarıldı.
Görüşmelerin sonunda, Cumhurbaşkanı Erdoğan, misafirperverliği için Sisi’ye ve Mısırlı yetkililere bir kez daha teşekkür ederek, alınan kararların hem ülkeler hem de tüm bölgenin barış, refah ve istikrarına katkı sunmasını diledi.
