Selçuk Bayraktar SAHA 2026’da küresel teknoloji tekellerinin tahakkümüne, yapay zekanın risklerine dikkat çekerek milli teknoloji vizyonunu anlattı. İnsanlığın makineleştiği bir çağa karşı adil bir dünya hedefi vurgulandı.
Baykar Yönetim Kurulu Başkanı ve Teknoloji Lideri Selçuk Bayraktar, SAHA 2026 fuarında yaptığı konuşmada küresel teknoloji tekellerinin hakimiyetine, yapay zeka stratejilerine ve Türkiye’nin milli teknoloji vizyonuna dair önemli açıklamalarda bulundu. Bayraktar, insanlığın teknolojik bir yol ayrımında olduğunu ve hür bir varoluş için yol haritası çizilmesi gerektiğini vurguladı.
Konuşmasına Tepegöz destanından alıntılarla başlayan Bayraktar, bu hikayenin günümüze taşıdığı mesajları teknolojik bir çerçevede değerlendirdi. SAHA 2026’yı sadece bir fuar olarak görmediğini belirten Bayraktar, 21. yüzyılın teknolojik ve ahlaki zorlukları karşısında insan kalmanın ve onurla yaşamanın yollarını tartışmak üzere bir araya gelindiğini ifade etti.
Bayraktar, 30 yıl önce vaat edilen teknoloji ütopyasının aksine, bugün küresel bir tahakkümle karşı karşıya olunduğunu belirtti. Bağımsızlığı tehdit eden en büyük unsurun teknokapitalist küresel tahakküm olduğunu söyleyen Bayraktar, bunun kaba kuvvet yerine gönüllü bir esaret yarattığını ifade etti. Tedarik zincirlerine, veri merkezlerine ve cihazlara sızan bu tahakkümün insanları bağımlı hale getirdiğini söyledi.
Sosyal medya ve video platformlarının algoritmalarının doğruyu veya faydalıyı yaymak yerine, yapay zeka aracılığıyla insanların nörolojik zaaflarını kullanarak dopamin salgısını tetiklediğini ve öfke, korku temelli içerikleri optimize ettiğini kaydetti. Bu durumun insanları ekranlara daha fazla bağladığını belirtti.
Bayraktar, insanların hızla makineleştiği karanlık bir çağa doğru ilerlendiğini, ruhsuz bir rasyonalizm ve materyalizmin hakim olduğunu dile getirdi. Makineleşen insanlar için inanç, sevgi, merhamet ve hürriyetin olmadığını vurgulayan Bayraktar, hedeflerinin insanın makineleştiği değil, teknolojinin insana hizmet ettiği adil bir dünya inşa etmek olduğunu söyledi.
Küresel teknoloji kuşatmasının sadece cihazlara değil, insan iradesine ve ruhuna yapıldığını belirten Bayraktar, akıllı telefonlar, saatler ve iletişim ağlarının insanlığı bir örümcek ağına hapsettiğini ifade etti. Günümüzdeki teknokartellerin insanları takip eden bir ağ ördüğünü ve telefonlar, saatler gibi sivil teknoloji ürünlerinin terör eylemlerinde insanları katletmek için silaha dönüşebildiğini söyledi.
Dev teknoloji tekellerinin dünyayı ‘Tekno-Feodalist’ beylikler gibi yönetmek istediğini hatırlatan Bayraktar, bu zihniyetin savaşı ve insan hayatını sadece optimizasyon problemi olarak gördüğünü belirtti. Bu karanlık manifestolara karşı adaleti, merhameti ve insan onurunu merkeze alan bir yol haritası çizilmesi gerektiğini vurguladı.
Yapay zeka teknolojisinin büyük veri ve işlem gücü gerektirdiğini ve küresel devlerin orantısız bir güç elde ettiğini belirten Bayraktar, Türkiye’nin bu tekellerle rekabeti için Dede Korkut’taki Basat karakteri gibi akıl ve strateji kullanılması gerektiğini söyledi. İHA ve SİHA serüveninde olduğu gibi geleceğe odaklanıp, başkalarının kurallarını takip etmek yerine paradigma dönüşümüyle yeni bir kırılım yakalamanın önemini vurguladı.
İnsan beyninin sınırlı enerjiyle evrenin şifrelerini çözebildiğini belirten Bayraktar, yapay zeka ilerleme modelinin sadece donanım tekellerinin güdümündeki istatistiksel yığınlara dayanmaması gerektiğini ifade etti. İnsanlığın bilimsel birikimi üzerine inşa edilmiş, fiziksel alemi ve dilin yapısını merkeze alan melez bir yaklaşım gerektiğini savundu.
Türkiye’nin teknolojik bağımsızlığı için açık kaynaklı, şeffaf ve denetlenebilir bir ekosistem kurulmasının şart olduğunu vurgulayan Bayraktar, dışarıdan alınan sistemlerde açık kaynak yazılım modelinin şart koşulması gerektiğini belirtti. Kuantum çağı tehditlerine karşı kalkanların şimdiden örülmesi ve iletişim ağlarının Kuantum-Dirençli şifrelemeyle donatılması gerektiğini söyledi.
Verilerin tekelleşmesine asla izin verilmemesi gerektiğini belirten Bayraktar, veri merkezlerine teslim edilen hayatlar yerine, verilerin kurumlar ve sınırlar içinde kalmasını sağlayacak Federe Öğrenme mimarilerinin hayata geçirilmesini önerdi. Kısıtlı kaynakların geleceğin teknolojilerine yatırılması ve doğrudan cihaz üzerinde çalışan Uç Bilişim (Edge AI) modellerinin geliştirilmesi gerektiğini ifade etti. Ayrıca, bu teknolojinin dost ve mazlum halklarla paylaşılarak Teknolojik Dayanışma İttifakı kurulmasının zorunlu olduğunu dile getirdi.
Milli Teknoloji Hamlesi vizyonunun derin bir zihniyet devrimi olduğunu belirten Bayraktar, bu devrimin en önemli unsurunun TEKNOFEST kuşağı olduğunu söyledi. Bu kuşağın sadece teknoloji geliştiren değil, kendi göbeğini kesen, zihinsel prangaları kıran, asil bir hürriyet kuşağı olduğunu vurguladı. Bu kuşağın küresel örümcek ağının tellerini birer birer kopardığını ifade etti.
Fuar alanında sergilenen yeni nesil yapay zeka sistemleri, otonom sürücü ve harp doktrinini değiştiren çalışmaların bu kuşağın imzasını taşıdığını belirtti. Bayraktar, konuşmasını insanın henüz gelişimini tamamlamadığı ve makinenin daha üstün olduğu iddialarına karşı, insanın alemin mimarına dayanan, kökü ezelde sonu ebedde olan en şerefli varlık olduğunu hatırlatarak tamamladı. Yapay zekanın istatistiksel bir tahmin algoritması olduğunu, insanın ise bu sığ hesapların ötesinde, yaratılmışların en şereflisi olduğunu vurguladı. İstikbalin anahtarının başkalarının yazdığı karanlık satırlarda değil, alemlerin mimarının kalbe nakşettiği irade ve birlik sırrında olduğunu söyledi.
