Denizleri kirleten ve canlı ölümlerine yol açan hayalet ağlar için çözüm Türkiye’den geldi. Üniversite öğrencilerinin geliştirdiği suda çözünebilen ağlar, 2030’lardan itibaren sorunu kökten bitirmeyi hedefliyor.
Denizlerde kirliliğe ve canlı ölümlerine neden olan ‘hayalet ağlar’ sorunu, Manisa Celal Bayar Üniversitesi öğrencilerinin geliştirdiği suda çözünebilen ağ projesiyle çözülüyor. Elektrik-Elektronik, Biyomühendislik ve Bilgisayar Mühendisliği bölümlerinden öğrencilerin yer aldığı ‘Pagit Spektrum: DEEPNETS’ ekibi, TEKNOFEST KKTC 2025’te ‘Eriyebilen Ağlar’ projesiyle birincilik elde etti.
Terk edilmiş veya kaybolmuş balıkçı ağları, deniz ekosistemi için büyük bir tehdit oluşturuyor. Bu ‘hayalet ağlar’, balıkların, deniz memelilerinin ve kuşların ölümüne yol açarken, parçalandıklarında mikroplastik yayarak insan sağlığını da riske atıyor. Yüzlerce yıl boyunca denizde kalarak kirliliğe neden olan bu ağların temizlenmesi, hem maliyetli hem de zaman alıcı bir süreç.
Manisa Celal Bayar Üniversitesi’nden bir grup öğrenci, bu küresel soruna yenilikçi bir çözüm getirdi. ‘Pagit Spektrum: DEEPNETS’ ekibi, suda çözünebilen biyopolimer bazlı ağlar geliştirerek TEKNOFEST KKTC 2025 Araştırma Projeleri Yarışması’nda birincilik kazandı. Projenin temel amacı, petrol bazlı olmayan, denizde kaybolduğunda doğaya zarar vermeden çözünen ve aynı zamanda dayanıklı balıkçı ağları üretmek.
Elektrik-Elektronik Mühendisliği’nden Hakan Çevik, Umut Günay, Barış Can Gökçe; Biyomühendislik’ten Beril İralgil, İrem Akalan ve Bilgisayar Mühendisliği’nden Özge Göksu’dan oluşan ekip, projenin akademik danışmanlığını Öğretim Görevlisi Mehmet Nuri Öğüt ile yürütüyor. TÜBİTAK da çalışmaya destek veriyor.
Şu anda üniversite bünyesinde devam eden çalışmalarda, ağların deniz ortamındaki dayanıklılığı, kontrollü çözünme süresi ve mekanik performansı üzerine optimizasyonlar yapılıyor. Laboratuvar verilerini gerçek deniz koşullarında test etmek için balıkçılık kooperatifleriyle pilot uygulama görüşmeleri planlanıyor. Bu adım, ürünün çevresel etkilerini ve kullanım performansını kapsamlı bir şekilde analiz etmeyi amaçlıyor.
Patent çalışmaları da devam eden projenin, tamamlanmasının ardından birkaç yıl içinde ticari kullanıma sunulması hedefleniyor. ‘Pagit Spektrum: DEEPNETS’ ekibi, 2030’lardan itibaren ‘hayalet ağ sorunu olmayan bir mavi vatan’ vizyonuyla çalışmalarını sürdürüyor. Bu gelişmenin, Türkiye sularının yanı sıra dünya denizleri için de önemli bir fayda sağlaması bekleniyor.
