Hazine ve Maliye Bakanlığı, ortopedik engellilerin ÖTV’siz araç alım esaslarını güncelledi. Ehliyet alamayan %40 üzeri engelliler de faydalanabilecek.
Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı, ortopedik engellilerin Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) istisnalı araç alımına dair yeni esasları Resmi Gazete’de yayımlayarak yürürlüğe soktu. Bu düzenleme, engel oranı yüzde 40 ile 90 arasında olan ve ortopedik engeli nedeniyle sürücü belgesi alamayan kişilerin ÖTV’siz araç edinmelerine imkan tanıyor. Anayasa Mahkemesi’nin daha önceki bir kararı doğrultusunda yapılan bu değişiklikle, eşitlik ilkesi çerçevesinde yeni haklar tanındı.
Anayasa Mahkemesi, daha önce yaptığı değerlendirmede, yüzde 90’ın altında engeli bulunan ortopedik kişilerin ehliyet alamaması durumunda ÖTV istisnasından yararlanamamasını eşitlik ilkesine aykırı bulmuştu. Mahkeme, bu kişiler için tıpkı yüzde 90’ın üzerinde engeli olanlarda olduğu gibi, aracı kendileri kullanmasalar dahi ÖTV’siz alım hakkını engelleyen hükmü iptal etmişti. Bu iptal kararı, Bakanlığın yeni tebliği için zemin oluşturdu.
Yürürlüğe giren tebliğle birlikte, motor silindir hacmine bakılmaksızın belirli araç türleri ÖTV istisnası kapsamına alındı. Hesaplanan ÖTV ve diğer vergiler dahil bedeli 2 milyon 873 bin 900 lirayı aşmayan binek otomobil, panelvan, pick-up, arazi taşıtı, ATV, jip, steyşın vagonlar bu haktan faydalanabilecek. Ayrıca, eşya taşımaya mahsus 2 bin 800 santimetreküp veya altında motor silindir hacmine sahip van, panelvan, kamyonet, pick-up ile motor silindir hacmine bakılmaksızın motosikletler de istisna kapsamında yer alıyor.
ÖTV istisnası uygulanarak ilk iktisap kapsamında teslim edilen taşıtlar için mükellefler, ÖTV beyannamesi vermek zorundadır. Ancak bu beyannamelerde herhangi bir vergi hesaplaması yapılmayacaktır. Alıcı, ortopedik engel oranının yüzde 40 ve üzerinde olduğunu belirten, ayrıca ortopedik engeli nedeniyle sürücü belgesi alamayacağına dair engellilik sağlık kurulu raporunun bir örneğini sunmalıdır.
Satış faturasının aslının aynı olduğu işletme yetkililerince imzalı ve kaşeli fotokopisi de beyannameyle birlikte ilgili vergi dairesine iletilir. Vergi dairesi, sunulan beyanname ve belgeleri dikkatle inceleyerek, engellilik sağlık kurulu raporundaki ortopedik engel oranının yüzde 40 ve üzerinde olduğunu ve kişinin sürücü belgesi alamadığını teyit edecektir. Bu tespitler, Sağlık Bakanlığı sistemi üzerinden elektronik ortamda da doğrulanır.
Eğer malul veya engellinin yüzde 40’ın altında birden fazla ortopedik engeli bulunuyorsa, bu oranlar Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik çerçevesinde belirlenen hesaplama yöntemiyle toplanarak değerlendirilir. Tüm teyit işlemleri tamamlandıktan sonra, istisna uygulandığını gösteren “ÖTV ödeme belgesi” mükellefe teslim edilir.
