Hürmüz Boğazı’ndaki aksamalar ve İsrail’in Lübnan saldırıları, Brent petrolün varil fiyatını 97 doların üzerine taşıdı. Ateşkesin geleceği endişe veriyor.
Brent petrolün varil fiyatı, Hürmüz Boğazı’nda süren aksamalar ve İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırılarının tetiklediği arz endişeleriyle uluslararası piyasalarda bugün yüzde 2,41 artarak 97,03 dolara yükseldi. Dün ABD ve İran arasında sağlanan geçici ateşkesin ardından 90,40 dolara kadar gerileyen fiyatlar, bu gelişmelerle tekrar tırmanışa geçti. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili 97,48 dolardan alıcı buldu.
ABD ve İran arasındaki iki haftalık ateşkes şartlarından biri olarak Hürmüz Boğazı’ndan gemi geçişleri yeniden başlamıştı. Ancak İran’ın geçiş ve erişim üzerinde önemli ölçüde kontrolünü sürdürmesi, deniz taşımacılığındaki aksamaları devam ettiriyor. İran Limanlar ve Denizcilik Kurumu, devlet televizyonundan yaptığı duyuruda, boğazdan geçiş planlayan gemilerden olası deniz mayınları riskine karşı İran Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri ile koordinasyon sağlamalarını talep etti.
Kurum, boğaza giriş ve çıkış rotasını harita eşliğinde ayrıntılı olarak anlattı. İran Devrim Muhafızları Ordusu’na yakınlığıyla bilinen Fars Haber Ajansı ise İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırıları nedeniyle boğazın kapatıldığını daha önce ifade etmişti. ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, geçici ateşkes kapsamında “İran’ın nükleer silaha sahip olamayacağını ve Hürmüz Boğazı’nın açık kalacağını” belirtti.
Trump, aksi halde saldırılara devam edileceği tehdidinde bulundu. ABD gemileri, uçakları ve askeri personelinin, varılan gerçek anlaşma tam olarak yerine getirilene kadar İran’ın içinde ve çevresinde kalmaya devam edeceğini vurguladı. Trump, anlaşmanın ihlali durumunda saldırıların “daha büyük ve daha önce kimsenin görmediği kadar daha güçlü şekilde” gerçekleşeceğini ileri sürdü.
İsrail’in Lübnan’a yönelik artan saldırıları, ateşkesin geleceğine ilişkin belirsizliği derinleştirdi. İsrail ordusu, dün öğle saatlerinde Beyrut ile Lübnan’ın doğu ve güney kesimlerine ön uyarı yapmadan yaklaşık 100 hava saldırısı düzenlemişti. Akşam saatlerinde ise İsrail uçakları Beyrut’un Tel Hayyat bölgesini hedef aldı. Dünkü saldırılar, İsrail’in 2 Mart’tan bu yana Lübnan’a düzenlediği en şiddetli saldırılar olarak kayıtlara geçti.
Öte yandan, Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, dün düzenlediği basın brifinginde, 11 Nisan’da İslamabad’da yapılacak ABD-İran müzakerelerinin ilk turuna Başkan Yardımcısı JD Vance’in katılacağını açıkladı. Görüşmelere ABD Başkanı Donald Trump’ın Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve Trump’ın damadı Jared Kushner’in de öncülük edeceği belirtildi.
ABD ve İsrail’in İran’a 28 Şubat’ta başlattığı saldırıların ardından İran’ın misillemeleri ve bazı bölge ülkelerine düzenlediği saldırılarla savaşa dönüşen süreç başlamıştı. Trump, 8 Nisan’da Hürmüz Boğazı’nın açılması şartıyla 2 haftalık ateşkesi kabul ettiğini duyurmuştu. Trump, İran’dan 10 maddelik bir teklif aldıklarını ve bunun müzakere için uygulanabilir bir temel olduğunu ifade etti. İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi ise nihai müzakerelerin İslamabad’da en fazla 15 gün içinde sonuçlandırılmasının hedeflendiğini belirtti.
