Prof. Dr. İbrahim Ziyal, baş ağrısı, bulantı ve güçsüzlük gibi yaygın şikayetlerin beyin tümörü belirtisi olabileceğini vurguladı. Erken tanı hayati.
Nöroşirürji Uzmanı Prof. Dr. İbrahim Ziyal, günlük hayatta sık görülen baş ağrısı, mide bulantısı ve güçsüzlük gibi şikayetlerin beyin tümörünün erken belirtileri olabileceği konusunda kamuoyunu uyardı. Prof. Dr. Ziyal, bu tür yaygın belirtilerin hafife alınmaması gerektiğini, artması durumunda uzman kontrolünün erken tanı için hayati önem taşıdığını belirtti. Erken teşhisin, tedavi sürecinde kritik bir rol oynadığını vurguladı.
Vücudun koruyucu sisteminin bozulmasıyla hücrelerin kontrolsüz çoğalabileceğini ve tümör oluşabileceğini açıklayan Prof. Dr. Ziyal, tümörleri iyi ve kötü huylu olarak ikiye ayırdı. Genel olarak ameliyat sonrası tekrarlamayan veya yavaş büyüyen tümörler iyi huylu kabul edilirken, ek tedavilere rağmen hızla tekrarlayanlar kötü huylu olarak tanımlanıyor. Beyin tümörleri her yaş grubunda görülebilir; bebek ve çocuklarda doğuştan, yaş ilerledikçe sonradan gelişen tümörler ortaya çıkabilir.
Özellikle hipofiz adenomu gibi hormonal tümörler, kadınlarda daha erken belirti verdiğinden tanıları da daha erken konabilmektedir. Ailede birinci derece bireylerde beyin tümörü öyküsünün bulunması, bu hastalık için önemli bir risk faktörü oluşturmaktadır.
Tümörün beynin hangi bölgesinde yer aldığına göre belirtilerin değiştiğini ifade eden Prof. Dr. Ziyal, beynin kapalı bir yapı içinde bulunması nedeniyle anormal büyüyen bir oluşumun zamanla beyin dokusuna bası yaptığını belirtti. Bunun en sık görülen belirtisi baş ağrısıdır. Zamanla tabloya bulantı ve kusma da eklenebilir.
Prof. Dr. Ziyal, beyin tümörlerinde görülebilecek diğer belirtileri şöyle sıraladı: Geçmeyen ve giderek artan baş ağrısı, özellikle sabahları belirginleşen bulantı ve kusma, kol ve/veya bacakta güçsüzlük, konuşma bozukluğu, epilepsi nöbeti. Ayrıca görme bozukluğu veya çift görme, dengesizlik, el ve ayaklarda büyüme, işitme azalması, yutma güçlüğü ile kişilik ve davranış değişiklikleri de önemli işaretlerdir.
Baş ağrısının karakterinin ayırıcı tanıda önemli olduğunu belirten Prof. Dr. Ziyal, sürekli, tüm başa yayılan ve özellikle sabah bulantı ve kusma ile birlikte görülen baş ağrılarının dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Bazen başka bir nedenle çekilen beyin MR’ında tümör tesadüfen saptanabilir. Bu nedenle ayrıntılı nörolojik muayene büyük önem taşımaktadır.
Migrende ağrının çoğunlukla başın bir yarısında hissedildiğini ve tetikleyicilerle ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Ziyal, sinüzitte ise ağrının daha çok alın ve yüz bölgesinde olduğunu ve ateşe eşlik edebileceğini söyledi. Beyin tümörlerinde ağrı genellikle yaygın ve baskı tarzındadır. Gerekli durumlarda tomografi ve özellikle ilaçlı beyin MR’ı tanı için yol göstericidir.
Beyin tümörlerinde tanı sürecinin hastanın şikayetleri ve nörolojik muayene ile başladığını aktaran Prof. Dr. Ziyal, çoğu zaman ilaçlı beyin MR’ı ile tanının netleştiğini belirtti. Bazı durumlarda anjiyografi gibi ek incelemeler gerekebilir. Ameliyat öncesinde tümörün özelliklerini değerlendirmek için ileri tekniklerden yararlanılabilir.
Tedavide temel yöntemin cerrahi olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Ziyal, amacın tümörün mümkün olan en güvenli şekilde tamamen çıkarılması olduğunu ifade etti. Ancak bazı hassas bölgelerde küçük bir kısmı bırakılabilir. Gerekli durumlarda radyoterapi veya kemoterapi uygulanır. Günümüzde mikrocerrahi ve endoskopik yöntemler ile ileri teknolojiler cerrahinin güvenliğini artırmaktadır. Bazı hastalarda radyocerrahi de uygulanabilir.
Her beyin tümörünün kötü huylu olmadığını belirten Prof. Dr. Ziyal, tamamen çıkarılan ve iyi huylu olan birçok hastanın ek tedaviye ihtiyaç duymadan yaşamını sürdürebildiğini kaydetti. Ancak alışılmışın dışında, giderek artan ve nörolojik belirtilerle birlikte görülen şikayetlerde vakit kaybetmeden uzmana başvurmak erken tanı açısından hayati önem taşımaktadır.
Beyin sağlığını korumak için günlük yaşam alışkanlıklarının önemine dikkat çeken Prof. Dr. Ziyal, düzenli kitap okuma, zihni aktif tutan aktiviteler yapma, tempolu yürüyüş, yeterli uyku ve dengeli beslenmenin beyin sağlığına katkı sağladığını dile getirdi. Omega-3 açısından zengin besinler tüketilmesi, sigaradan uzak durulması ve radyasyona maruz kalmaktan kaçınılması gerektiğini sözlerine ekledi.
