Avrupa Birliği, gümrük sisteminde 1968’den bu yana en kapsamlı reform için anlaşmaya vardı. E-ticaret ve güvenlik için yeni dönem başlıyor.
Avrupa Birliği Komisyonu, Konseyi ve Avrupa Parlamentosu temsilcileri, AB Gümrük Birliği çerçevesini kökten yenileyecek kapsamlı bir reform paketi üzerinde anlaşmaya vardı. 1968’den bu yana yapılan en büyük düzenleme olarak tanımlanan bu adım, e-ticaret için yeni önlemler getirirken, Fransa’nın Lille şehrinde kurulacak AB Gümrük Otoritesi ile modern, veri odaklı bir gümrük yapısını hayata geçirecek. Yeni sistem, 2027’de faaliyete başlayacak.
Anlaşma, gümrük otoritelerinin düşük değerli e-ticaret ithalatındaki artış, güvensiz ürün riski ve dolandırıcılık gibi mevcut zorluklarına çözüm getirmeyi hedefliyor. Ayrıca değişen jeopolitik ticaret dinamikleri, organize suç ve kaçakçılık tehditleri karşısında Tek Pazarın ve vatandaşların güvenliğini sağlamayı amaçlıyor.
Reformun temel taşlarından biri olan AB Gümrük Otoritesi, 27 üye devlet genelindeki gümrük işlemlerini koordine ve modernize edecek. Bu yeni kurum, bilgi paylaşımını kolaylaştırarak AB düzeyinde gümrük mevzuatının uyumunu güçlendirecek ve gümrük dolandırıcılığının tespitini geliştirecek.
AB Gümrük Otoritesi, AB Gümrük Veri Merkezi’ni yönetecek. Bu merkez, AB genelindeki tüm gümrük işlemleri için tek bir dijital platform görevi görecek. İşletmeler, verilerini yalnızca bir kez sunarak farklı ulusal sistemlerle uğraşma zorunluluğundan kurtulacak.
Yeni düzenleme, kurallara uyum düzeyi yüksek güvenilir tüccarlar için de önemli kolaylıklar sunuyor. Bu işletmeler, daha basit işlemler ve daha az kontrol avantajından yararlanacak. Böylece gümrükler, yüksek riskli gönderilere odaklanabilecek.
Reform, e-ticaretteki hızlı büyümeye yanıt olarak çeşitli hedefli önlemler getiriyor. Gümrük idarelerinin artan maliyetlerini karşılamak amacıyla ithal edilen ürünlere işlem ücreti uygulanacak. Bu ücret, en geç 1 Kasım 2026’ya kadar yürürlüğe girecek.
Yeni sistem, online platformlara ve satıcılara daha fazla sorumluluk yüklüyor. E-ticaret işletmeleri, satış gerçekleşir gerçekleşmez bilgileri Gümrük Veri Merkezi’ne bildirmekle yükümlü olacak. Bu sayede gümrükler, ürünler sınırlara ulaşmadan önce önlem alabilecek.
Platformlar ve satıcılar, ürünlerin AB mevzuatına uygunluğunu sağlamakla sorumlu tutulacak. Sistematik uyumsuzluk durumunda ilgili şirketlere para cezaları uygulanacak. AB dışından yapılan 150 euro altındaki ürün gönderileri için mevcut gümrük vergisi muafiyeti de bu reformla birlikte değişiyor.
AB ülkelerine 2025 yılında 5,9 milyar düşük değerli ürün doğrudan tüketicilere gönderildi; bunların yüzde 90’ından fazlası Çin’den kaynaklandı. Avrupa Birliği, özellikle Çin merkezli çevrim içi alışveriş platformları Temu, AliExpress ve Shein üzerinden yapılan alışverişlere yeni vergi ve düzenlemeler getirme konusunda uzun süredir çalışmalar yürütüyordu.
